Răng bọc sứ thường xuyên giắt thức ăn có thể khiến bạn khó chịu sau mỗi bữa ăn, phải dùng chỉ nha khoa nhiều lần hoặc thấy nướu đau khi nhai. Nguyên nhân có thể nằm ở tiếp xúc giữa hai răng, hình dáng mão sứ, khớp cắn hoặc vùng viền mão sát nướu. Muốn xử lý đúng, cần xác định thức ăn mắc ở đâu và vì sao vị trí đó giữ thức ăn.
NỘI DUNG BÀI VIẾT
Kẽ răng là khoảng giữa răng bọc sứ với răng bên cạnh. Trong vùng này có diện tiếp xúc giữa hai răng và phần nướu nằm bên dưới. Khi tiếp xúc không phù hợp, thức ăn có thể bị ép vào kẽ trong lúc nhai.
Viền mão sứ là đường tiếp giáp giữa mão sứ và phần răng thật được phục hình, thường nằm gần nướu. Nếu vùng tiếp giáp có khe hở, phần nhô dư hoặc bề mặt không liên tục, việc vệ sinh có thể trở nên khó khăn.
Cảm giác “thức ăn mắc cạnh răng sứ” chưa đủ để kết luận mão bị hở. Bác sĩ cần kiểm tra cả kẽ răng, viền mão và mô nướu xung quanh để xác định nguyên nhân.
Các dấu hiệu dưới đây giúp bạn mô tả vấn đề khi đi khám, nhưng không thay thế việc kiểm tra trực tiếp.
Nếu thịt, rau hoặc thức ăn dạng sợi thường xuyên mắc đúng một kẽ răng, nhất là sau mỗi lần nhai, bác sĩ cần đánh giá tiếp xúc giữa mão sứ và răng bên cạnh.
Tiếp xúc quá lỏng có thể tạo đường cho thức ăn lọt xuống. Tuy nhiên, kẽ răng vẫn có thể giắt thức ăn khi tiếp xúc tương đối chặt nếu hình dạng mặt nhai hoặc khớp cắn khiến thức ăn bị dồn vào vị trí đó.
Một nghiên cứu lâm sàng ghi nhận tình trạng giắt thức ăn ngay cả khi tiếp xúc giữa hai răng còn chặt; việc điều chỉnh những yếu tố liên quan đến mặt nhai có thể giúp xử lý ở các trường hợp phù hợp.
Chỉ nha khoa bị mắc, tưa hoặc đứt lặp lại ở cùng một vị trí là dấu hiệu nên kiểm tra. Nguyên nhân có thể liên quan đến bề mặt thô ráp, phần phục hình nhô dư, vật liệu gắn còn sót hoặc tổn thương trên răng bên cạnh.
Không nên tự kéo giật chỉ để “thông kẽ”. Bạn cũng không thể chỉ dựa vào dấu hiệu này để xác định mão sứ có cần thay hay không.
Nếu thức ăn thường đọng trong khoảng trống gần nướu, bác sĩ cần đánh giá hình dáng mão sứ và tình trạng nướu giữa hai răng.
Nướu tụt hoặc phần nướu lấp đầy kẽ răng bị giảm có thể tạo khoảng trống giữ thức ăn. Khi đó, làm tiếp xúc giữa hai răng chặt hơn chưa chắc giải quyết được vấn đề.
Những biểu hiện này cần được kiểm tra về vệ sinh, mảng bám, tình trạng nướu và độ phù hợp của phục hình. Nếu có thêm mùi hôi khu trú, vị khó chịu hoặc đau khi nhai, bạn nên nói rõ với bác sĩ.
Viêm nướu cạnh răng sứ không đồng nghĩa chắc chắn với hở viền mão, nhưng cũng không nên xem là hiện tượng phải chấp nhận sau khi bọc sứ.
Mão sứ cần có tiếp xúc phù hợp với răng kế cận. Tiếp xúc quá lỏng có thể khiến thức ăn lọt vào; tiếp xúc quá chặt lại gây khó khăn khi vệ sinh.
Việc kiểm tra không chỉ dừng ở câu hỏi “kẽ có hở không”, mà còn cần xem vị trí và hình dạng vùng tiếp xúc. Nghiên cứu đánh giá phục hình cố định đã ghi nhận cả tiếp xúc lỏng và tiếp xúc quá chặt, cho thấy đây là yếu tố cần kiểm tra khi có khó chịu quanh mão sứ.
Phần thân mão quá đầy hoặc hình dạng mặt bên chưa phù hợp có thể tạo vùng khó làm sạch. Ngược lại, khoảng trống quá lớn bên dưới diện tiếp xúc cũng có thể khiến thức ăn dễ đọng lại.
Vì vậy, một mão sứ nhìn đẹp từ phía trước vẫn cần được đánh giá về hình dáng ở mặt bên và khả năng vệ sinh quanh răng.
Đường tiếp giáp giữa mão và răng thật cần được kiểm tra nếu có cảm giác vướng sát nướu, khó làm sạch hoặc viêm kéo dài.
Bác sĩ sẽ đánh giá độ sát khít, phần phục hình nhô dư và vật liệu gắn còn sót. Không phải mọi vấn đề ở vùng này đều xử lý bằng cách gắn thêm vật liệu hoặc mài bớt sứ.
Nếu trước đây ăn nhai bình thường nhưng gần đây mới giắt thức ăn, cần kiểm tra cả răng kế cận và mô nâng đỡ. Sâu răng, miếng trám bị hỏng hoặc thay đổi vị trí răng có thể ảnh hưởng đến vùng tiếp xúc.
Thời điểm xuất hiện triệu chứng là thông tin hữu ích: giắt thức ăn ngay sau khi gắn mão và giắt thức ăn sau một thời gian sử dụng có thể cần những hướng đánh giá khác nhau.
Bạn nên mô tả chính xác bên nào bị mắc, loại thức ăn thường gây khó chịu và triệu chứng xuất hiện từ khi nào. Nếu có chảy máu, đau hoặc chỉ nha khoa hay bị tưa, hãy báo thêm.
Quá trình kiểm tra có thể gồm:
Bác sĩ có thể chỉ định chụp phim khi cần làm rõ tình trạng bên dưới hoặc giữa các răng. Phim hỗ trợ chẩn đoán, nhưng vẫn phải kết hợp với khám trực tiếp.
Không phải trường hợp nào cũng cần thay mão. Hướng xử lý phụ thuộc nguyên nhân và mức độ sai lệch.
Nếu có vật liệu gắn còn sót, bác sĩ có thể loại bỏ và hướng dẫn vệ sinh. Nếu vấn đề liên quan đến khớp cắn hoặc một vùng bề mặt có thể chỉnh sửa an toàn, việc điều chỉnh có thể được cân nhắc.
Nếu mão không đạt độ sát khít, hình dáng hoặc tiếp xúc không thể sửa phù hợp, bác sĩ có thể đề nghị làm lại. Trường hợp răng bên cạnh bị sâu hoặc miếng trám hỏng cần xử lý tổn thương đó; chỉ sửa mão sứ có thể chưa đủ.
Đổi sang loại sứ đắt hơn không tự động giải quyết giắt thức ăn. Điều quan trọng là phục hình phù hợp với răng, nướu và khớp cắn của bạn.
Bạn nên làm sạch nhẹ nhàng sau ăn, tránh để thức ăn mắc kéo dài. Dùng chỉ nha khoa đúng cách, ôm sát mặt bên của từng răng và tránh bật mạnh xuống nướu.
Bàn chải kẽ có thể hữu ích ở những khoảng trống phù hợp, nhưng cần chọn đúng kích thước. Không cố nhét bàn chải lớn vào kẽ chật hoặc dùng tăm nhọn để cạy thức ăn.
Nếu chỉ liên tục mắc, mão có cảm giác lung lay hoặc việc làm sạch gây đau, hãy ngừng thao tác mạnh và đi kiểm tra. Trường hợp sưng tăng, có mủ, đau nhiều hoặc sốt cần được khám sớm.
Răng bọc sứ thường xuyên giắt thức ăn cần được đánh giá ở cả kẽ răng và viền mão sứ, đồng thời xem xét khớp cắn, răng kế cận và tình trạng nướu. Khi thăm khám tại Nha khoa Thái Dương, việc chỉ rõ vị trí mắc thức ăn và thời điểm xuất hiện sẽ giúp bác sĩ xác định hướng xử lý phù hợp, thay vì quyết định thay mão ngay từ đầu.
NHA KHOA THÁI DƯƠNG
Địa chỉ: 104 Nguyễn Phi Khanh, P. Tân Định, Q.1, TP. Hồ Chí Minh
Điện thoại: 0903 823 059
E-mail: [email protected]
.jpg "ĐIỀU TRỊ TUỶ RĂNG")
.jpg "Nha Khoa THÁI DƯƠNG TốT, Nha Khoa Uy tín, Nha Khoa giá hợp lý ở TP HCM")
