Răng sứ bị mẻ một góc chưa chắc phải thay toàn bộ mão. Một số trường hợp có thể làm nhẵn hoặc sửa bằng vật liệu phục hồi; những trường hợp khác cần làm lại để bảo đảm ăn nhai và độ kín của phục hình. Quyết định phụ thuộc vào vị trí mẻ, mức độ tổn thương, cấu trúc mão và tình trạng răng bên dưới.
NỘI DUNG BÀI VIẾT
Kích thước nhìn thấy chỉ là một phần của việc đánh giá. Một góc mẻ nhỏ ở vùng ít chịu lực có thể xử lý tương đối đơn giản, nhưng vết mẻ ở điểm tiếp xúc khi cắn hoặc sát viền mão lại cần được xem xét kỹ.
Bác sĩ cần phân biệt giữa phần sứ bong mẻ khu trú và tổn thương có đường nứt lan vào cấu trúc mão. Nếu chỉ nhìn ảnh hoặc dùng lưỡi cảm nhận cạnh sắc, bạn khó xác định được sự khác biệt này.
.jpg)
Điều quan trọng là mão còn đủ ổn định để tiếp tục sử dụng hay không, chứ không chỉ là phần bị mất lớn hay nhỏ.
Nếu phần mẻ nông, khu trú và không làm ảnh hưởng đáng kể đến hình dáng, tiếp xúc giữa các răng hoặc khớp cắn, bác sĩ có thể cân nhắc làm nhẵn cạnh sắc rồi đánh bóng.
Cách này giúp giảm cảm giác cộm và hạn chế cạnh sứ gây xước môi, má hoặc lưỡi. Tuy nhiên, đánh bóng không bổ sung lại phần đã mất. Vì vậy, phương án này chỉ phù hợp khi lượng mô sứ cần điều chỉnh nhỏ và phần mão còn lại đáp ứng yêu cầu sử dụng.
Nếu việc làm nhẵn khiến răng cửa ngắn rõ rệt hoặc làm mất hình dạng cần thiết của mặt nhai, bác sĩ cần cân nhắc hướng khác.
Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể xử lý bề mặt và dùng composite — vật liệu phục hồi màu răng — để bổ sung phần bị thiếu. Một báo cáo lâm sàng đã mô tả việc sửa mão toàn sứ bị mẻ ngay trong miệng nhằm phục hồi hình dáng và chức năng mà không thay toàn bộ mão.
Phương án này cần được đánh giá theo từng trường hợp, nhất là:
Sửa bằng composite không đồng nghĩa khôi phục mão về nguyên trạng như lúc mới chế tác. Vùng sửa có thể khác về độ bóng, độ trong và cần được theo dõi trong quá trình sử dụng.
Bác sĩ có thể đề nghị thay mão nếu phần vỡ lớn, có nứt ảnh hưởng cấu trúc, mão không còn ổn định hoặc không thể phục hồi hình dáng và khớp cắn phù hợp bằng sửa chữa.
Việc làm lại cũng cần được cân nhắc nếu vết mẻ đi kèm hở viền, sâu răng bên dưới hoặc mão đã sửa nhưng tiếp tục bong mẻ. Khi đó, chỉ đắp thêm vào góc bị thiếu có thể không giải quyết được nguyên nhân.
Góc răng cửa dễ lộ khi cười, nên màu sắc và đường nét của vùng sửa rất quan trọng. Nếu vật liệu sửa quá đục hoặc có đường tiếp giáp rõ, chiếc răng có thể trông khác với phần sứ còn lại.
Bác sĩ cũng cần kiểm tra vị trí đó có chạm vào răng đối diện khi cắn hoặc đưa hàm ra trước hay không. Một vùng sửa đẹp nhưng thường xuyên chịu lực bất lợi có thể khó duy trì ổn định.
Với răng hàm, phần mẻ có thể làm thay đổi mặt nhai hoặc tạo khoảng giữ thức ăn giữa hai răng. Bạn nên báo nếu sau khi mẻ xuất hiện cảm giác nhai vướng, giắt thức ăn hoặc đau khi cắn.
Không nên chọn cách làm nhẵn chỉ vì vị trí này ít nhìn thấy. Khả năng ăn nhai và vệ sinh vẫn cần được bảo đảm.
Vết mẻ gần nướu cần được kiểm tra xem có ảnh hưởng đến đường tiếp giáp giữa mão sứ và răng thật hay không. Nếu độ kín bị ảnh hưởng, mục tiêu điều trị phải bao gồm bảo vệ răng bên dưới và tạo điều kiện vệ sinh phù hợp.
Một phần bổ sung che được khuyết điểm bên ngoài chưa chắc đã giải quyết được vấn đề ở viền mão.
Không thể kết luận chỉ từ việc nhìn thấy một lớp khác màu.
Mão sứ có thể có cấu trúc nhiều lớp hoặc được chế tác nguyên khối. Nếu lớp sứ phủ bị mẻ và lộ phần bên trong, bác sĩ cần xác định vật liệu lộ ra, tình trạng cấu trúc nâng đỡ và khả năng sửa.
Các báo cáo lâm sàng đã mô tả việc sửa phục hình sứ ngay cả trong một số trường hợp lộ kim loại. Tuy nhiên, đó là lựa chọn có chỉ định, không có nghĩa mọi mão bị lộ lớp bên trong đều sửa được.
Bạn có thể cung cấp hồ sơ hoặc thông tin loại mão đã làm trước đây để hỗ trợ bác sĩ lựa chọn hướng xử lý.
Nếu chỉ xử lý phần mẻ mà bỏ qua yếu tố gây tổn thương, phục hình có thể tiếp tục gặp vấn đề.
Bác sĩ cần hỏi về thời điểm xảy ra, món ăn hoặc va chạm liên quan, đồng thời kiểm tra khớp cắn và tình trạng mão. Những thông tin bạn nên cung cấp gồm:
Nếu có nghiến răng, bác sĩ có thể cân nhắc biện pháp bảo vệ phù hợp sau khi đánh giá. Không nên tự mua dụng cụ rồi xem đó là cách thay thế cho việc kiểm tra mão bị mẻ.
Bạn nên hạn chế nhai ở vùng răng bị mẻ, tránh thức ăn cứng hoặc dai và tiếp tục vệ sinh nhẹ nhàng. Không dùng móng tay, vật kim loại hoặc dụng cụ tại nhà để cạy, mài cạnh sứ.
Nếu tìm được mảnh vỡ, hãy giữ trong hộp sạch và mang theo khi khám. Bác sĩ sẽ đánh giá mảnh đó có hữu ích cho việc xử lý hay không; không tự dùng keo để dán lại.
Cần đi khám sớm nếu cạnh sứ gây tổn thương môi hoặc lưỡi, răng đau khi cắn, mão lung lay, xuất hiện sưng nướu hoặc vết mẻ tiếp tục lan rộng. Không đau cũng không đủ để khẳng định phần răng bên dưới vẫn bình thường.
Khả năng sử dụng phụ thuộc vào vị trí sửa, phần mão còn lại và lực tác động khi ăn nhai. Bạn cần tuân thủ hướng dẫn riêng của bác sĩ về thời điểm ăn uống, vệ sinh và tái kiểm tra.
Không nên thử độ chắc bằng cách cắn vật cứng. Nếu vùng sửa bị bong, xuất hiện cạnh sắc mới hoặc cảm giác cắn thay đổi, hãy quay lại kiểm tra.
Răng sứ bị mẻ một góc có thể được làm nhẵn, sửa bổ sung hoặc làm lại mão tùy tình trạng thực tế. Khi thăm khám tại Nha khoa Thái Dương, bạn nên trao đổi cả mong muốn thẩm mỹ và triệu chứng ăn nhai để bác sĩ lựa chọn phương án phù hợp với cấu trúc mão và sức khỏe răng bên dưới.
.jpg "ĐIỀU TRỊ TUỶ RĂNG")
.jpg "Nha Khoa THÁI DƯƠNG TốT, Nha Khoa Uy tín, Nha Khoa giá hợp lý ở TP HCM")
